Odkrywanie i wspomaganie rozwoju zdolności i talentów matematycznych wśród uczniów

  • Tomasz Wojciech Szwed Uniwersytet Opolski ul. Oleska 48, 45-052 Opole
Słowa kluczowe: zdolności matematyczne, standardy pracy z uczniem zdolnym, identyfikacja uzdolnień, organizacje pozarządowe, rola nauczyciela, szkolny system wspierania zdolności

Abstrakt

  1. Teza

Trudno jest odkryć zdolności matematyczne ucznia. Jeszcze trudniejsze jest pielęgnowanie jego talentu matematycznego. Potrzebna jest wiedza, doświadczenie i gotowość do rozwiązywania przez nauczyciela matematyki różnorodnych problemów, w tym wychowawczych. Polski system edukacyjny wypracował dość skuteczne mechanizmy zarządzania uzdolnieniami matematycznymi uczniów.

  1. Omówione koncepcje

W artykule została opisana struktura i właściwości zdolności matematycznych uczniów oraz sposoby ich identyfikacji. Wskazano również na istotną rolę nauczyciela matematyki
w rozwijaniu uzdolnień matematycznych. Opisano standardy kształcenia uczniów uzdolnionych matematycznie zaproponowaną przez Jerzego Janowicza. Na zakończenie pokazano różnorodność szkolnych i pozaszkolnych form działalności edukacyjnej, również
w odniesieniu do konkretnych organizacji pozarządowych.

  1. Wyniki i wnioski

W Polsce jest podejmowanych wiele pozytywnych działań na rzecz odkrywania i rozwijania uczniów uzdolnionych matematycznie. Ważną rolę odgrywają szkoły jak również organizacje pozarządowe działające w obszarze edukacji matematycznej. Nadal jednak jest potrzeba prowadzenia badań oraz upowszechnianie wśród nauczycieli wyników badań już przeprowadzonych.

  1. Oryginalność/wartość poznawcza podejścia

Autor dokonał przeglądu najważniejszych kwestii związanych z odkrywaniem i rozwijaniem uczniów uzdolnionych matematycznie. Wymienił konkretne polskie organizacje pozarządowe  i wskazał na ich działania przynoszące wymierne rezultaty edukacyjne. Poruszył kwestie wychowawcze związane z pracą nauczycieli matematyki w obszarze zdolności matematycznych.

Biogram autora

Tomasz Wojciech Szwed, Uniwersytet Opolski ul. Oleska 48, 45-052 Opole

nauczyciel i doktorant

Bibliografia

Braun, M., Wach M. (2013). Jak pracować ze zdolnymi? Poradnik dla nauczycieli i rodziców. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Dąbrowska, T., Dyndor L. (2013). Model pracy z uczniem zdolnym w gimnazjum. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Fechner-Sędzicka, I. (1999). Szkolny System Wspierania Zdolności. Toruń: Aker.

Gawda, B. (1996). Elementy postawy twórczej u młodzieży o zróżnicowanych uzdolnieniach matematycznych. W: S. Popek (red.), Zdolności i uzdolnienia jako osobowościowe właściwości człowieka (s. 101-111). Lublin: Wydawnictwo UMCS.

Gałązka, K., Muzioł, E. (2014). Model pracy z uczniem zdolnym w szkole ponadgimnazjalnej. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Gruszczyk-Kolczyńska, E. (2012). O dzieciach matematycznie uzdolnionych. Warszawa: Nowa Era.

Guzicki, W. (2013). Rozszerzony program nauczania matematyki w gimnazjum. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Hawlicki, J. (1971). Rozwijanie uzdolnień matematycznych. Warszawa: Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych.

Hornowski, B. (1986). Rozwój inteligencji i uzdolnień specjalnych. Warszawa: WSIP.

Janowicz, J. (2005). Standardy kształcenia uczniów zdolnych. Matematyka 1/2005, s. 19-25.

Kotlarski, K. (1990). Znaczenie nauczyciela w rozwijaniu uzdolnień matematycznych uczniów. W: W. Panek, K. Śmietało (red. ), Identyfikacja zdolnych i wczesna inicjacja pracy z nimi (s. 141-151). Białystok: Dział Wydawnictw Filii UW w Białymstoku.

Kriutiecki, W, A. (1971). Zagadnienia ogólne dotyczące struktury zdolności matematycznych. W: J. Strelau (red.), Zagadnienia różnic indywidualnych. Warszawa: PWN.

Landau, E. (2013). Twoje dziecko jest zdolne. Wychowanie przykładem. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX.

Limont, W. (2012). Uczeń zdolny. Jak go rozpoznać i jak z nim pracować. Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Łoskot, M. (2014). Praca z uczniem wybitnie zdolnym. Głos Pedagogiczny 10/2014, s. 45-48.

Łoskot, M. (2014). Dekalog nauczyciela ucznia zdolnego. Głos Pedagogiczny 10/2014, s. 26.

Łubianka, B. (2007). Wokół uzdolnień matematycznych - przegląd badań. W: P. Francuz, W. Otrębski (red.), Studia z psychologii w KUL. Tom 14, s. 185-208.

Makowska, K. (2010). Praca z uczniem zdolnym i słabym na matematyce. Kielce: WP ZNM.

Maxwell, C. (2008). Talent sam nie wystarczy. Gliwice: Studio Emka.

Mikołajczyk, M. (2012). Jak pracować z uczniem zdolnym? Poradnik nauczyciela matematyki. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Nosal, Cz. (1990). Psychologiczne modele umysłu. Warszawa: PWN.

Nosal, Cz. (1974). Rola zdolności poznawczych w procesie rozwiązywania problemów. Studia Psychologiczne, 13, s. 113 – 130.

Pilecka, W., Rutkowska, G., Wrona, L. (2004). Podstawy psychologii. Podręcznik dla studentów kierunków nauczycielskich. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.

Sękowski, A. (2004). Psychologia zdolności. Współczesne kierunki badań. Warszawa: PWN.

Taraszkiewicz, M., Karpa, A. (2009). Jak wspierać zdolnego ucznia? Warszawa: WSIP.

Żuk, B. (2013). Abecadło ucznia zdolnego. Edukacja i Dialog 5/6 2013, s. 54-57.

Opublikowane
2017-07-16
Jak cytować
[1]
Szwed, T. 2017. Odkrywanie i wspomaganie rozwoju zdolności i talentów matematycznych wśród uczniów. Ogrody Nauk i Sztuk. 7, 7 (lip. 2017), 168-178.
Dział
TRANSGRESJA